De staatsinrichting van Athene biedt een historisch overzicht van de ontwikkeling van het Atheense staatsbestel tot het herstel van de democratie in 403 v.Chr., en een systematische beschrijving van het functioneren van de Atheense staatsinrichting in de vierde eeuw v.Chr., ten tijde van Aristoteles zelf. Deze inventarisatie vormt de basis voor de filosofische analyse in de beroemde Politica, waarin Aristoteles ook zijn eigen ontwerp van een ideale staat presenteert.
De structuur van De staatsinrichting van Athene komt overeen met een algemeen principe van de aristotelische manier van denken: de betekenis van een eindproduct wordt pas volledig duidelijk als we bekend zijn met de fasen van de ontwikkeling die ertoe heeft geleid. Daarom dient een historisch overzicht over de ontwikkeling van de Atheense democratie tot aan de vierde eeuw vooraf te gaan aan een beschrijving van het eindproduct ervan: de democratie in Athene ten tijde van Aristoteles. De staatsinrichting van Athene is de enige bewaard gebleven beschrijving van een staatsinrichting van Aristoteles en daarmee een uniek document.
Aristoteles (384-322 v.Chr.) is een van de belangrijkste klassieke filosofen in de westerse traditie. De invloed van zijn werken over de metafysica, ethiek, biologie en politieke filosofie is moeilijk te overschatten.
